Policja Wolnego Miasta
Herb miasta z policyjnego czako
Dla zapewnienia bezpieczeństwa mieszkańców Gdańska po zakończeniu I wojny światowej powołano w dniu 19 sierpnia 1919 r. formację policyjną Siecherheitspolizei (policja bezpieczeństwa, w skrócie Sipo). W 1921 r. przeprowadzono reformę służb porządkowych w Wolnym Mieście Gdańsku i w miejsce policji bezpieczeństwa utworzono Schutzpolizei (policję ochronną, w skrócie Schupo).
) | Prezydent policji Helmut Froböss, pełnił stanowisko od 1 kwietnia 1921 r. do końca istnienia Wolnego Miasta. |
Istotną rolę w działaniu policji spełniały rewiry policyjne, w początkowym okresie było ich 12, po reformie w 1926 r. ich liczba zmniejszyła się do 7.
Rewiry policyjne przed 1926 r.
|
Numer rewiru |
Siedziba |
| I | Wiebenkaserne, Poggenpuhl (Żabi Kruk) |
| II | Atstädtischer Graben 51/52 (Podwale Staromiejskie) |
| III | Reiterkaserne, Wiedengasse 2 (Łąkowa) |
| IV | Elisabethkirchengasse 1 (Elżbietańska) |
| V | Ohra, An der Ostbahn 8 (Orunia, ul. Zaułek) |
| VI | Schidlitz, Kirchenweg 3 (Siedlce) |
| VII | Husarenkaserne, Langfuhr, Hauptstraße 71 (Wrzeszcz, ul. Grunwaldzka) |
| VIII | Heubude, Heidseestraße 37 (Stogi, ul. Stryjewskiego) |
| IX | St. Albrecht 45 (Św. Wojciech) |
| X | Oliva, Am Schloßgarten 24 (Oliwa, ul. Opata Rybickiego) |
| XI | Hindersinstraße 6 (Kasztanowa) |
| XII | Zoppot, Schulstraße 23/25 (Sopot, ul. Kościuszki) |
| Punkty meldunkowe | Siedziba |
| Langfuhr | Hauptstraße 144 (Wrzeszcz, ul. Grunwaldzka) |
| Krakau | Düneweg 27 (Krakowiec, ul. Kępna) |
| Troyl | Troyl 2 (Przeróbka, ul. Przetoczna) |
| Westl.-Neufähr | Alter Postweg 9 (Górki Zach., ul. Łowicka) |
| Weichselmünde | Mastenstraße 1 (Wisłoujście, ul. Parysa) |
| Brösen | Kurstraße 1 (Brzeźno, ul. Zdrojowa) |
| Schellmühl | Broschkischerweg 19 (Młyniska, ul. Wiślna) |
Rewiry policyjne po 1926 r.
|
Numer rewiru |
Siedziba |
| I | Elisabethkirchengasse 1 (ul. Elżbietańska) |
| II | Atstädtischer Graben 51/52 (Podwale Staromiejskie) |
| III | Weidengasse 2 (ul. Łąkowa) |
| IV | Fleischergasse (ul. Rzeźnicka) |
| V | Langfuhr, Jäschkentaler Weg 47b (Wrzeszcz, ul. Jaśkowa Dolina) |
| VI | Zoppot, Gerichtsstraße (Sopot, ul. 3 Maja) |
| VII | Neufahrwasser, Olivaer Straße 6/7 (Nowy Port, ul. Oliwska) |
) | Portal rewiru policyjnego nr 1 przy Elisabethkirchengasse 1. ) |
Umundurowanie
Początkowo gdańska policja nosiła tradycyjne granatowe mundury, króre wycofano z użytku 1 grudnia 1924 r. Od 1922 r. zaczęto wprowadzać mundury w kolorze szaro-zielonym. Mundur letni miał jaśniejszy odcien naturalnego lnu. Na lewym ramieniu noszono czerwone naszywki z cyfrą oznaczającą rewir, do którego należał policjant. Mundur uzupełniało czako w kolorze szaro-zielonym z herbem Gdańska. W 1935 r. nawiązując do tradycji Leibhuzarów wprowadzono na policyjne czapki trupią główkę (Totenkopf).
) | Policjant gdański w granatowym mundurze. |
) | Policjant gdański w tradycyjnym mundurze. |
) | Policjant gdański w mundurze letnim. |
) | Policjant gdański w płaszczu zimowym. |
) | Gdański policjant z rewiru 7. ) |
) | Policjant kierujący ruchem na ul. Długiej (Langgasse). |
) | Policjanci z rewiru 4. ) |
Reprezentacyjnym oddziałem gdańskiej policji była orkiestra policyjna (Musikkorps), której dowódcą był znany kompozytor Obermusikmeister, major Ernst Stieberitz. Powstała ona 9 kwietnia 1920 r. i działała do końca istnienia Wolnego Miasta.
Orkiestra policyjna
) |
) |
) |